Donald Bredman
Donald Bredman | |
---|---|
![]() Donald Bredman, australijski igrač kriketa | |
Lični podaci | |
Nadimak | „Don“ |
Datum rođenja | 27. avgust 1908. |
Mesto rođenja | Kutamundra, Australija |
Datum smrti | 25. februar 2001.92 god.) ( |
Mesto smrti | Adelejd, Australija |
Državljanstvo | Australija |
Visina | 1,70 m[1][2] |
Sportske informacije | |
Sport | Kriket |
Godine aktivnosti | 1928 — 1948. |
Ser Donald Bredman (engl. Donald Bradman; Kutamundra, 27. avgust 1908 — Adelejd, 25. februar 2001) bio je najpoznatiji igrač kriketa u istoriji tog sporta i najslavniji sportista Australije.[3] On je postao nacionalna sportska ikona tokom 30-ih i 40-ih godina 20. veka kada je postavio svojevrstan rekord u tom sportu. Bredmanov test prosek udaraca u karijeri od 99,94 naveden je kao najveće dostignuće bilo kog sportiste u bilo kom velikom sportu.[4] On je preminuo u 92. godini.
Priča da je mladi Bredman vežbao sam sa palicom za kriket i loptom za golf deo je australijskog folklora.[5] Bredmanov meteorski uspon od grmskog kriketa do australijskog test tima potrajao je nešto više od dve godine. Pre svog 22. rođendana postavio je mnoge rekorde ostvarivanjem najboljih bodova, od kojih neki i dalje stoje, i postao je australijski sportski idol na vrhuncu Velike depresije.
Tokom dvadesetogodišnje igračke karijere, Bredman je neprestano postizao poene na nivou zbog kojeg je, prema rečima bivšeg ausralijskog kapitena Bila Vudfula, „vredan tri udarača za Australiju”.[6] Engleski tim je posebno osmislio kontroverzni set taktika, poznat kao Bodilajn, kako bi zauzdao njegovo ostvarivanje rezultata. Kao kapiten i administrator, Bredman je bio posvećen napadu i zabavi kriketa; on je privlačio gledaoce u rekordnim brojevima. Međutim, mrzeo je stalno laskanje, i to je uticalo na to kako se ophodio sa drugima. Fokus pažnje na njegovim pojedinačnim nastupima zaoštrio je odnose sa nekim saigračima, administratorima i novinarima, koji su ga smatrali distanciranim i opreznim.[7] Nakon prinudne stanke usled Drugog svetskog rata, dramatično se vratio, predvodeći australijski tim poznat kao „Nepobedivi” na rekordnoj neporaženoj turneji po Engleskoj.
Kao kompleksan, snažno usredsređen čovek, koji nije prepušten bliskim ličnim odnosima,[8] Bredman je zadržao nadmoćni položaj u igri delujući kao administrator, selektor i pisac tokom tri decenije nakon penzionisanja. Čak i nakon što je postao povučen u svojim seniorskim godinama, njegovo mišljenje je bilo veoma traženo, a njegov status nacionalne ikone i dalje je bio priznat. Skoro 50 godina nakon penzionisanja kao test igrača, australijski premijer Džon Hauard, 1997. godine, nazvao ga je „najvećim živućim Australijancem“.[9] Bredmanova slika pojavila se na poštanskim markama i kovanicama, a muzej posvećen njegovom životu otvoren je dok je još bio živ. Na stogodišnjicu njegovog rođenja, 27. avgusta 2008. godine, Kraljevska kovnica Australije izdala je komemoratvnu zlatnu kovanicu od 5 dolara sa Bredmanovim likom.[10] Godine 2009, posthumno je primljen u ICC Kuću slavnih kriketa.
Mladost
[uredi | uredi izvor]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5e/SirDonaldBradmansBirthplaceCootamundra.jpg/220px-SirDonaldBradmansBirthplaceCootamundra.jpg)
Donald Džordž Bredman bio je najmlađi sin Džordža i Emili (rođene Votman) Bradman, a rođen je 27. avgusta 1908. u Kutamandri, Novi Južni Vels (NJV).[11] Imao je brata Viktora i tri sestre - Ajlet, Lilijan i Elizabet Mej.[11] Bredman je bio engleskog porekla sa obe strane svoje porodice. Njegov deda Čarls Endru Bredman napustio je Vajtersfild, Safok, za Australiju.[12] Kada je Bredman igrao u Kembridžu 1930. godine kao 21-godišnjak na svojoj prvoj turneji po Engleskoj, iskoristio je priliku da pronađe svoje pretke u regionu.[13] Takođe, jedan od njegovih pradedova bio je jedan od prvih Italijana koji su se emigrirali u Australiju 1826. godine.[14] Bredmanovi roditelji su živeli u zaseoku Jeo Jeo, u blizini Stokinbingala. Njegova majka Emili rodila ga je u Kutamandriju u kući babice Grani Šulc. Ta kuća je sada muzej Bredmanovog rodnog mesta. Emili je poticala Mitagonga u južnom gorju Novg Južnog Velsa, i 1911. godine, kada je Don Bredman imao oko dve i po godine, njegovi roditelji su odlučili da se presele u Bovral, u blizomo Mitagonga, kako bi bili bliži Emilinoj porodici i prijateljima, jer se život u Jeo Jeu pokazao teškim.[11][15][16]
Bredman je neprestano vežbao udaranje palicom tokom svoje mladosti. Izmislio je sopstvenu solo kriket igru, koristeći palicu za kriket i loptu za golf.[17] Rezervoar za vodu, postavljen na zakrivljenom postolju od cigle, stajao je na popločanom prostoru iza porodične kuće. Kada se udari u zakrivljenu ciglu okrenutu prema postolju, lopta se odbije velikom brzinom i pod različitim uglovima - i Bradman bi pokušao ponovo da je udari. Ovaj oblik prakse je u velikoj meri razvio njegovo vreme responsa i reakcije.[18] U formalnom kriketu, on je ostvario svoj prvi senčuri sa 12 godina, sa neporaženih 115[19] igrajući za Bovralsku javnu školu protiv Mitagonške srednje škole.[20]
Reference
[uredi | uredi izvor]- ^ Lane, Daniel; Swanton, Will (16. 12. 2007). „All but tall will suffer: Ponting”. The Age. Pristupljeno 8. 12. 2019.
- ^ Shaw, John (27. 2. 2001). „Sir Donald Bradman, 92, Cricket Legend, Dies”. The New York Times. Pristupljeno 8. 12. 2019.
- ^ „Sir Donald Bradman player profile”. Cricinfo. Pristupljeno 18. 5. 2008. „Sir Donald Bradman of Australia was, beyond any argument, the greatest batsman who ever lived and the greatest cricketer of the 20th century. Only W. G. Grace, in the formative years of the game, even remotely matched his status as a player.”
- ^ Hutchins 2002, str. 21
- ^ „Legislative Assembly of ACT”. Hansard. 28. 2. 2001. Arhivirano iz originala 24. 09. 2015. g. Pristupljeno 23. 8. 2008.
- ^ „The Sports Factor (transcript)”. ABC Radio. 2. 3. 2001. Arhivirano iz originala 5. 2. 2008. g. Pristupljeno 23. 8. 2008.
- ^ McGilvray 1986, str. 20–23
- ^ Swanton, E. W. (2002). „A Personal Recollection”. Wisden. Pristupljeno 3. 8. 2007.
- ^ „TRANSCRIPT OF THE PRIME MINISTER THE HON. JOHN HOWARD MP LAUNCH OF AUSTRALIA POST AUSTRALIAN LEGENDS STAMP SERIES SYDNEY CRICKET GROUND”. Australian Government, Department of the Prime Minister and Cabinet. Pristupljeno 27. 8. 2018.
- ^ „The Don celebrated on commemorative $5 coin”. Abc.net.au. 26. 8. 2008. Pristupljeno 21. 8. 2010.
- ^ a b v „Donald George Bradman”. Bradman Museum. Arhivirano iz originala 1. 9. 2007. g. Pristupljeno 23. 8. 2008.
- ^ Grandparents of Sir Donald Bradman: Arhivirano na sajtu Wayback Machine (2. decembar 2020) – cootamindra.nsw.gov.au
- ^ Sir DONALD BRADMAN Arhivirano na sajtu Wayback Machine (31. decembar 2016) – LINKS WITH WITHERSFIELD, HAVERHILL AND HORSEHEATH
- ^ „Bradman's Italian heritage revealed”. Adelaidenow.com.au. 22. 2. 2007. Arhivirano iz originala 07. 02. 2016. g. Pristupljeno 25. 1. 2016.
- ^ VisitNSW Arhivirano 25 mart 2014 na sajtu Wayback Machine . Retrieved 25 June 2014
- ^ The Bradman Trail Arhivirano 19 jul 2008 na sajtu Wayback Machine . Retrieved 25 June 2014
- ^ A stump is considerably narrower than a bat; the diameter of a golf ball is similarly smaller than that of a cricket ball.
- ^ „The Boy in Bowral (1911–1924)”. Bradman Foundation. Arhivirano iz originala 19. 7. 2008. g. Pristupljeno 27. 6. 2008.
- ^ „Obituaries – Sir Donald Bradman”. The Telegraph. Telegraph Media Group. 27. 2. 2001. Pristupljeno 5. 8. 2014.
- ^ „Bradman Foundation: Biography”. Arhivirano iz originala 6. 2. 2008. g. Bradman Museum. Retrieved on 21 August 2007.
Literatura
[uredi | uredi izvor]- Baldwin, Mark (2005). The Ashes' Strangest Moments: Extraordinary But True Tales from Over a Century of the Ashes. Franz Steiner Verlag. ISBN 1-86105-863-2.
- Bradman, Don (1950): Farewell to Cricket, 1988 Pavilion Library reprint. ISBN 1-85145-225-7.
- Cashman, Richard et al. – editors. The Oxford Companion to Australian Cricket. Oxford University Press. 1996. ISBN 0-19-553575-8.
- Coleman, Robert (1993). Seasons in the Sun: the Story of the Victorian Cricket Association. Hargreen Publishing Company. ISBN 0-949905-59-3.
- Davis, Charles (2000). The Best Of the Best: A New Look at the Great Cricketers and Changing Times. ABC Books. ISBN 0-7333-0899-6.
- Dunstan, Keith (1988, rev. ed.): The Paddock That Grew, Hutchinson Australia. ISBN 0-09-169170-2.
- Eason, Alan (2004). The A-Z of Bradman. ABC Books. ISBN 0-7333-1517-8.
- Fingleton, Jack (1949): Brightly Fades the Don, 1985 Pavilion Library reprint. ISBN 0-907516-69-6.
- Frith, David (2002). Bodyline Autopsy. ABC Books. ISBN 0-7333-1321-3.
- Gibbs, Barry (2001). My Cricket Journey. Wakefield Press. ISBN 1-86254-569-3.
- Harte, Chris (1993): A History of Australian Cricket, André Deutsch. ISBN 0-233-98825-4.
- Haigh, Gideon. "Sir Donald Bradman at 100." The Monthly, August 2008.
- Haigh, Gideon (1993). The Cricket War – the Inside Story of Kerry Packer's World Series Cricket. Text Publishing Company. ISBN 1-86372-027-8.
- Hutchins, Brett (2002). Don Bradman: Challenging the Myth. Cambridge University Press. ISBN 0-521-82384-6.
- O'Reilly, Bill (1985): Tiger – 60 Years of Cricket, William Collins. ISBN 0-00-217477-4.
- McGilvray, Alan; Tasker, Norman (1985). The Game Is Not the Same. ABC Books. ISBN 978-0-642-52738-7.
- Page, Michael (1983): Bradman – The Illustrated Biography, Macmillan Australia. ISBN 0-333-35619-5.
- Perry, Roland (1995). The Don – A Biography of Sir Donald Bradman. Macmillan. ISBN 0-7329-0827-2.
- Robinson, Ray (1981 rev. ed.): On Top Down Under, Cassell Australia. ISBN 0-7269-7381-5.
- Rosenwater, Irving (1978): Sir Donald Bradman – A Biography, Batsford. ISBN 0-7134-0664-X.
- Wallace, Christine (2004): The Private Don, Allen & Unwin. ISBN 978-1-74175-158-1.
- Whitington, RS (1974). The Book of Australian Test Cricket 1877–1974. Wren Publishing. ISBN 0-85885-197-0.
- Williams, Charles (1996): Bradman: An Australian Hero, 2001 Abacus reprint. ISBN 0-349-11475-7.
- Wisden Cricketers' Almanack: various editions, accessed via ESPN Cricinfo
Spoljašnje veze
[uredi | uredi izvor]- Donald Bredman na sajtu ESPNcricinfo
- Bradman Museum and Bradman Oval
- Bradman Digital Library—State Library of South Australia
- The Bradman Trail
- Don Bradman on Picture Australia
- Interview with Bradman 1930
- Don Bradman — TV documentary — Australian Broadcasting Corporation
- Some images of Don Bradman, including some showing Don Bradman's batting technique
- Listen to a young Don Bradman speaking after the 1930 Ashes tour on australianscreen online
- „Bradmanesque definition and meaning – Collins English Dictionary”. www.collinsdictionary.com.
- Guha, Ramachandra (30. 6. 2016). The Picador Book of Cricket. Pan Macmillan. ISBN 9781509841400 — preko Google Books.
- „Market in Bradmanesque form”. www.capitalmarket.co.in. 7. 2. 2007. Arhivirano iz originala 21. 7. 2011. g. Pristupljeno 2. 3. 2009.